Saturday, January 28, 2012

Η θεολογία των ρόδων- Rosebud


photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

Friday, January 27, 2012

Το τραγούδι μας

Η απέραντη ανηθικότητα είναι σπρωγμένη κάτω από το χαλάκι, στη γωνία, πίσω από την πόρτα, κάτω από τα έπιπλα και υπονομεύει σταθερά κι επίμονα το αν θα ανοίξει η πόρτα να μπει το καινούριο, να μπει η αισιοδοξία, να μπει το φως. Να μπει ο καινούριος αέρας είτε είναι καθαρός είτε δεν είναι. Και η κατήφεια και η μιζέρια σιγοτρώνε με την υγρασία τους τα πρόσωπα. Ένας επισκέπτης βραζιλιάνος που ζει στο Λονδίνο, νέος άνθρωπος, μου είπε ότι μας είδε κοντούς και μουρτζούφληδες, μελαγχολικούς με σκαμμένα πρόσωπα, πρόωρα γερασμένους. Τον σόκαρε η Αθήνα. Κι εμένα η διαπίστωσή του.
Η μούχλα απλώνεται και μυρίζει κλεισούρα αυτός ο τόπος. Τόσο άδοξα και τόσο ανόητα. Μην ψάχνουμε συνωμοσίες, έτερους φταίχτες, εξωτερικούς, ξένους παράγοντες. Εδώ είναι η δυσωδία. Ο ένας ένας τη φέρει. Άμα δεν την πετάξει έξω από τη ζωή του, δεν γίνεται τίποτα. Αυτή τη διαρκή υπονόμευση. «...Πέστε λοιπόν στον ήλιο να ’βρει έναν καινούριο δρόμο/ Τώρα που πια η πατρίδα του σκοτείνιασε στη γη/ Αν θέλει να μη χάσει από την περηφάνια του...» (Οδυσσέας Ελύτης, Άσμα ηρωικό και πένθιμο για το χαμένο ανθυπολοχαγό της Αλβανίας, 1945). 
Το κοινό έγκλημα συνδεδεμένο με την πολιτική ζωή, μαφίες, σκάνδαλα και τα συναφή. Αυτή με τη σειρά της να διαφεντεύει μοναχά το ίδιον συμφέρον. Από πίσω σταθερή αξία το χρήμα, το κέρδος. Πού και πού καμιά φιλοδοξία διογκωμένη στα όρια της επικινδυνότητας. Η δημοσιογραφία παραδίπλα να παραπαίει, οδηγημένη από τους ίδιους λόγους. Ζητήσαμε μόνο λεφτά όλα αυτά τα χρόνια, πώς να βρούμε κάτι άλλο τούτη την ώρα στα αποθεματικά μας ως κοινωνία; Πεθαίνουν οι μεγάλοι της Τέχνης κι έχουμε ξε-χάσει ακόμα και τους αρχέγονους όρους του πένθους, του στοιχειώδους σεβασμού. Στον ωμό βωμό της ανοησίας. Διαλυμένοι δεν θα κάνουμε τίποτα. Λοιδορώντας τους ποιητές, ξεγυμνώνουμε απλώς το θλιβερό μας αδιέξοδο. Αποφασίζει πού και πού κανένας έντιμος, έστω και ποιητής, να παραμείνει ως έχει και τον περιβάλλουμε με γραφικότητα για να τον τελειώσουμε. Πότε θα καθαρίσουμε μ' αυτό το φοβερό μας σύμπλεγμα; Διαιρεμένες μονάδες, σκόρπιες, άτακτες σε φυγή. Αυτή είναι η αφήγησή μας ως χώρας. Εκείνος ο τρωικός πόλεμος και η οδυσσεϊκή επιστροφή σε διαρκή επανάληψη. Το ομηρικό μας τραγούδι παιγμένο ξανά και ξανά. Γεμάτο εφιαλτικές προδοσίες προς τον ίδιο μας τον εαυτό. 
Έχει έρθει η ώρα να μας κυβερνήσουν άλλοι. Δηλαδή εμείς. Ποιοι θα είναι οι άλλοι; Πού θα βρεθούν; Θα είναι από τις ίδιες τελματωμένες κομματικές δεξαμενές; Πώς θα κατορθώσουν να βγουν νέοι άνθρωποι μπροστά; Η ζωή είναι αλλού. Στο μέλλον που έχει έρθει. Κι εμείς πιπιλάμε ακόμα μια σάπια πολυκαιρισμένη καραμέλα. Εξακολουθούμε να μην καταλαβαίνουμε ότι οφείλουμε να πάρουμε στα χέρια μας τη δημοκρατία, ως πολίτες. Να γίνουμε επαγγελματίες πολίτες έναντι επαγγελματιών πολιτικών. 

(Δημοσιεύτηκε στη "Βραδυνή" στις 27 Ιανουαρίου 2012)

Sunday, January 22, 2012

Το σώμα της ξέρει

photo: scalidi
καμωμένο πως είναι από τη σκόνη που θα γίνουν οι άλλοι. Όλοι.
Εκείνοι που έρπουν μια ζωή το χώμα ριγώντας
κι ονειρεύονται αέρας να γίνουν.
Φτερουγίζει. Φυσάει. Γίνεται ο άνεμος.
Ψυχή απτή. Η μόνη.
Με το σώμα που ξέρει.
Όλη.

Friday, January 20, 2012

Μαύρο φόντο


Η κατάσταση που ζούμε στη χώρα, είναι μαύρη κι άραχλη. Είμαστε το ιδανικό φόντο για ένα νουάρ μυθιστόρημα, μόνο που αυτά που ζούμε, ξεπερνάνε κατά πολύ τη λογοτεχνική φαντασία. Έτσι γίνεται με την πραγματικότητα και τη σαρωτική της δύναμη.
Η πρόσφατη εξιχνίαση των εγκληματικών οργανώσεων στη Θεσσαλονίκη και η αποκάλυψη της μαφιόζικης δράσης τους, ήρθε να επιβεβαιώσει την αίσθηση αυτή μελαγχολίας που σε πιάνει άμα τριγυρνάς, ας πούμε στην Αθήνα, που είναι συγκεντρωμένος και ο μεγαλύτερο πληθυσμός της χώρας. Οι συνθήκες στο κέντρο της πόλης, Πατήσια, Κυψέλη, Άγιος Παντελεήμονας, Μεταξουργείο, Κολωνός, Ομόνοια, δεν απέχουν πολύ από τις υποβαθμισμένες συνοικίες της Μασσαλίας, όπως τις περιγράφει ο Ζαν-Κλωντ Ιζζό στην αριστουργηματική ομώνυμη τριλογία του για την αγαπημένη του πόλη. Τρία βιβλία που γράφτηκαν ούτε καν την περασμένη δεκαετία, αλλά την αμέσως προηγούμενη του '90. «Το μαύρο τραγούδι της Μασσαλίας», «Το τσούρμο», «SOLEA” (εκδόσεις Πόλις) αποτυπώνουν τη διάβρωση μιας κοινωνίας του ευρωπαϊκού νότου, με αντιστοιχίες μαθηματικής ακρίβειας με τη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα που βιώνουμε. Στον ξένο Τύπο πρόσφατα γίνονταν αναφορές για το ότι στη διεθνή αυτή κρίση, εκείνη που διαθέτει αναπόφευκτα τη μεγαλύτερη ρευστότητα στο παγκόσμιο σκηνικό, δεν είναι άλλη από τη Μαφία. Στη δική μας τοπική κλίμακα επιβεβαιώνεται μέρα με τη μέρα ο ισχυρισμός από το αστυνομικό δελτίο. Και ο ολοένα αυξανόμενος αριθμός των αυτοκτονιών στη χώρα μας αποκτά και νέα διάσταση απ' αυτή του ψυχολογικού αδιεξόδου.
Το χειρότερο σ' αυτή την κρίση, σε πολιτικό επίπεδο, για τη χώρα είναι η στροφή μερίδας ανθρώπων σε έναν νέο άκρατο συντηρητισμό που ενέχει μεγάλους κινδύνους ενίσχυσης της μισαλλοδοξίας, του φανατισμού, του ρατσισμού, ακόμα και φασιστικών στοιχείων. Διαβάζοντας την τριλογία του φασισμού του Κάρλο Λουκαρέλι, «Εν λευκώ», «Ένα μουντό καλοκαίρι», «Το μπουρδέλο της οδού Όκε» (εκδόσεις Κέδρος), βλέπει κανείς πώς στη γειτονική μας χώρα ο Μεσοπόλεμος γέννησε και εξέθρεψε τη φασιστική εκείνη ιδεολογία που αιματοκύλησε την Ευρώπη, με την ανοχή της κοινωνίας. Η σκοτεινή ατμόσφαιρα εκείνη της εποχής με το σήμερα έχει το μεγάλο κοινό στοιχείο: την αβεβαιότητα και την απελπισία. Το φόβο.
Αν φοβόμαστε μόνο μήπως χάσουμε τα λεφτά μας, όσοι δεν τα έχουν ήδη χάσει, είναι το λιγότερο. Να μην κινδυνέψουν οι ελευθερίες μας είναι το σημαντικότερο κι αυτό πρέπει να περιφρουρήσουμε τούτη την ώρα. Θα πρέπει να βρούμε τη σοβαρότητα να θελήσουμε η δημοκρατία μας να ωριμάσει, να στηριχτεί σε μας, γιατί δεν είναι ποτέ δεδομένη. Κάθε μας συμπεριφορά μέσα στην κοινωνία είναι μια βαθιά πολιτική πράξη που έχει συνέπειες, ας τις αναλογιστούμε κι ας υπερασπιστούμε το αυτονόητο.

(Δημοσιεύτηκε στη "Βραδυνή" στις 20 Ιανουαρίου 2012)

Sunday, January 15, 2012

Friday, January 13, 2012

«Φάτε» αλλήλους

Δεν ξέρω πότε δόθηκε το σύνθημα. Ίσως μετά από κείνο το αμίμητο «Λεφτά υπάρχουν». Η ανθρωποφαγία ωστόσο είχε ξεκινήσει νωρίτερα και βουβά στην αγορά εργασίας, ελέω διεθνούς κρίσης που θα ερχόταν και προς τα δω. Δεν το έβλεπαν όσοι δεν ήθελαν. Υπήρχε η ψευδαίσθηση, όπως υπάρχει ακόμα, ότι τα λεφτά θα μας σώσουν. «Δεν νομίζω, Τάκη». Ας ξεκινήσουμε από τα του Τύπου που διαμορφώνει ένα γενικότερο κλίμα. Μια δεκαετία τώρα τρέφεται από τις σαπισμένες σάρκες του. Εκείνο που έχει να πουλήσει, είναι παρακμή κι ας μην το παραδέχεται. Κι ας βγάζει το λούστρο του life style και στραβώνει τον κόσμο. Γράφει για κείνους που έχουν λεφτά, χρόνια τώρα, προσπαθώντας να γίνει ένας απ' αυτούς ή έστω να μπει στην πολιτική ως αντάλλαγμα. Κάποιοι έγιναν. Κάποιοι μπήκαν. Δεν τους παίρνει όλους η μπάλα στην κριτική, αλλά τους παίρνει στην πρακτική. Η ανεργία πλέον είναι αδιαμφισβήτητο γεγονός. Πετάει τον κόσμο έξω από τη ζωή του. Και ξεκινάει η ανθρωποφαγία. Φάε το διπλανό σου για να ζήσεις εσύ. Στοιβάχτηκες χρόνια τώρα σε ένα χώρο που έμοιαζε τόσο απλόχερα ανοιχτός και τώρα οι πόρτες έκλεισαν μέσα στο πληκτικό δωματιάκι που μυρίζει καμαρίλα. Και ή θα βγεις απέξω ή θα μείνεις να φαγωθείς με τους άλλους. Στο αταξίδευτο καράβι. Που συνήθως βουλιάζει αύτανδρο. Εκτός κι αν αποφασίσεις να γίνεις μόνο αυτό που λέει η ιδιότητά σου. Δημοσιογράφος. Σκέτο. Χωρίς αποχρώσεις, ιδιοτέλειες και άλλα. Πώς θα υπερασπιστείς το δημόσιο συμφέρον, άμα κοιτάς μόνο το δικό σου;
Όσοι έκαναν αυτοκριτική, όσοι είχαν συνείδηση και ήθος, έχουν και τώρα. Μην ψάχνουμε για σωτήρες. Δεν αλλάζουν οι άνθρωποι παρά μόνον αν αντιληφθούν το αδιέξοδό τους. Προς το παρόν, όσοι έχουν λεφτά ακόμα, δεν βλέπουν το αδιέξοδο, οι υπόλοιποι χτυπάνε ήδη το κεφάλι τους στον τοίχο. Το χειρότερο είναι το ψυχολογικό αδιέξοδο. Γιατί τέτοιο βιώνουμε τώρα. Λεφτά δεν είχαμε και το '50 και το '60, αλλά είχαμε μια στάλα φιλότιμο. Τώρα αυτό διακυβεύεται. Όσον αφορά τους δημοσίως γράφοντες, για να συνεχίσουν να φέρουν αυτή την ιδιότητά τους, πρέπει να έχουν και το πρόσωπο στην κοινωνία να το κάνουν. Πρέπει να έχουν τα μούτρα. Όχι το θράσος. Απ' αυτό μπαφιάσαμε. Λίγο θάρρος να υπερασπιστούν τον εαυτό τους και μαζί τους άλλους και μαζί το δικαίωμα να λέγεται και να ακούγεται η αλήθεια, χωρίς φόβο. Υπάρχει εναλλακτική από το «φάτε αλλήλους». Δεν είναι όμως ούτε πολύ ελληνική -τι κρίμα να ορίζεται έτσι το ελληνικό- ούτε έτοιμη φτιαγμένη στο ψυγείο. Θέλει οργάνωση, ενότητα, πέταμα του σάπιου, ειλικρίνεια και νέα τεχνολογία. Τη δύναμη να γίνεις εσύ το καινούριο. Και την απόφαση να το κάνεις. Έξω γίνεται σφαγή, πόλεμος. Στη ζωή. Και θα 'ρθει και η σειρά σου.

(Δημοσιεύτηκε στη "Βραδυνή" στις 13/1/2012)

Wednesday, January 11, 2012

Στην καρδιά της πόλης

photo: scalidi
 Από το λόφο των Μουσών
photo: scalidi
 στο λόφο των Νυμφών
photo: scalidi
 με ορίζοντα
photo: scalidi
 μέχρι τον Πειραιά
photo: scalidi
 με θέα την Ακρόπολη
photo: scalidi
και το Λυκαβηττό, από την Πνύκα...

Athens by night

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

Friday, January 06, 2012

Χωρίς φόβο και με πάθος

Ήταν ένας άνθρωπος από κείνους που αλλάζουν τον κόσμο για πάντα. Μια αντιφατική προσωπικότητα, ιδιαίτερα έντονη, με χαρίσματα και αδυναμίες, μα κυρίως με μια τεράστια επιθυμία να δημιουργήσει. Εκείνο το πάθος του είναι που τον οδήγησε σε όλη του τη ζωή σε μια πορεία που εμείς οι υπόλοιποι μπορούμε να διαβάσουμε μονάχα ως μυθιστορηματική πραγματικότητα και στην ουσία αυτό το πάθος είναι που έχει διασπείρει στην ανθρωπότητα, μέσα από το ίδιο του το έργο, μέσα από την έμπνευση που μπορεί να βρει ο καθένας που τη γυρεύει.
Ο λόγος για τον Steve Jobs. Διαβάζοντας την επίσημη βιογραφία του που έγραψε ο Walter Isaacson και κυκλοφορεί στη χώρα μας από τις εκδόσεις Ψυχογιός σε μετάφραση Γιώργου Μπαρουξή, Σοφίας Παχή και Χρήστου Καψάλη, δεν μπορείς παρά να σκεφτείς διαφορετικά, όπως προέτρεπε η παλιά -αλλά όχι ξεπερασμένη- διαφήμιση της εταιρείας του, της Apple (Think different). Πρόκειται για ένα βιβλίο που παρουσιάζει τη ζωή και το έργο του ανθρώπου αυτού που χάραξε ένα μοναδικό δρόμο στην πορεία της πληροφορικής, της τεχνολογίας εντέλει, με όλες τις σκιές, τα σκοτεινά μονοπάτια και τις «μαύρες τρύπες» που χαρακτήρισαν τη ζωή του Jobs. Δεν πρόκειται για μια άγονη αγιογραφία. Αλλά για μια συγκροτημένη, ρέουσα και άρτια αφήγηση που σε βάζει να σκεφτείς πέρα από τον βιογραφούμενο, για τον ίδιο σου τον εαυτό, τις δυνατότητές σου, τις επιθυμίες σου, τη δυναμική που κρύβει μέσα του κάθε άνθρωπος και δεν έχει παρά να την ανακαλύψει. Ο Jobs το έκανε αυτό στο έπακρο. Εκεί έγκειται η ιδιοφυΐα του. Θέλησε να εξαντλήσει τα δικά του ανθρώπινα όρια ως προς τη δημιουργία και μαζί πολλών από τους εξίσου ταλαντούχους συνεργάτες του.
Ο ίδιος πήρε όλες του τις αδυναμίες και προσπάθησε να τις κάνει δύναμη, μέσα από την τέχνη, την αισθητική, την αναζήτηση της τελειότητας, της ομορφιάς. Αυτός ο δεινός επιχειρηματίας -και αδίστακτος, είναι πολλές οι μαρτυρίες που μιλούν για τη σκληρότητά του- κινήθηκε μέσα από ατραπούς όπου ο δυτικός ορθολογισμός συναντά το ζεν της ανατολής και προσπάθησε να επιτύχει ένα όλον. Αυτός ο άνθρωπος που καταδιωκόταν σε όλη του τη ζωή από το κενό και την έλλειψη λόγω της πρόωρης εγκατάλειψής του ως υιοθετημένου παιδιού αναζήτησε την τελειότητα, μέχρι ενός σημείου τη δημιούργησε κιόλας... Το βιβλίο για τη ζωή και το έργο του Jobs σε μαγνητίζει όπως έκανε και ο ίδιος με το εξασκημένο στο διαλογισμό, την αυτοσυγκέντρωση και τον υπνωτισμό βλέμμα του, κάνοντάς σε τουλάχιστον να θελήσεις να ψάξεις για τη δική σου δύναμη εντός σου.

(Δημοσιεύτηκε στη "Βραδυνή" στις 6 Ιανουαρίου 2012)

Tuesday, January 03, 2012

Μια ιστορία για την απελπισία: "Σαν να μην υπήρξαμε ποτέ"

photo: scalidi
Μια χούφτα φτωχοδιάβολοι. Το αγνοημένο περιθώριο κάθε πόλης. Ανάμεσα στα σκουπίδια και την ακτή. "Ο Όλυμπος των απόκληρων", ένα μυθιστόρημα στα όρια της νουβέλας, γραμμένο από τον Γιασμίνα Χαντρά, σε μετάφραση Γιάννη Στρίγκου, από τις εκδόσεις Καστανιώτη. Εκεί στην άκρη της θάλασσας ξετυλίγεται μια ιστορία για την απελπισία. Του ανθρώπου. Ένα βιβλίο για τη ματαιότητα της επιλογής μας να πορευτούμε με την ελπίδα οδηγό ή το αντίθετό της. "...Αληθινή ελευθερία σημαίνει να μη χρωστάς τίποτα σε κανέναν... Αληθινός πλούτος είναι να μην περιμένεις τίποτα από τους άλλους...". Σ' αυτό το κείμενο ο συγγραφέας επιλέγει να βγάλει στην επιφάνεια και να "πει" εκείνο που αποτελεί το βαθύ ψυχικό και υπαρξιακό υπόστρωμα των ιστοριών του, με ευαισθησία κι ανθρωπιά. Ο μονόδρομος της ελευθερίας, η αναζήτησή του κάπου μέσα στον καθένα.

Υδάτινο Ανάπλι

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi

photo: scalidi